Ortaya çıktığında yoğun bir ağrı yaratan ve zamanla ilerleme gösteren ter bezi iltihabı, tedavi edilse bile insanın yaşamı boyunca tekrar tekrar görülebilmektedir. Avicenna Ataşehir Hastanesi Genel Cerrahi ve Dermatoloji uzmanları, hidradenitis suppurativa hakkında merak edilenleri anlattı.

Ter Bezi İltihabı Nedir?

Kronik deri iltihabı olarak nitlendirilen hidradenitis suppurativa, çoğu zaman koltuk altı bölgesinde görülür. Hidradenitis suppurativa yani kıl kökü ve ter bezi iltihabı, halk dilinde köpek memesi hastalığı olarak da bilinmektedir. Vücudumuzda üç ayrı salgı bezi bulunur. Bunlar, ekrin, apokrin ve sebaseöz olarak adlandırılmşlardır. Hidradenitis suppurativa, ter bezlerinin ya da diğer cilt altı bezlerinin bulunduğu tüm bölgeler de görülebilir. Cilt altında ortalama bezelye büyüklüğünde şişlikler meydana gelir. Bilye büyüklüğüne varabilen şişlikler iltihaplı olabilir. Genellikle kan çıbanı ve abse biçiminde olan hidradenitis suppurativa, ter bezlerinin bulunduğu bölgelerin beraberinde genital bölgede de oluşabilir.

Koltuk Altı Ter Bezi İltihabı

Erkeklere oranla kadınlarda daha sık görüldüğü belirtilen koltuk altı ter bezi iltihabı, nerdeyse her yaş grubunda görülen bir cilt hastalığıdır. Ancak ter bezi iltihabı hastalığının en sık görülme yaşı 20-25 arası olduğu belirtilmektedir. İlerleyici bir hastalık olan hidradenitis supurativa, zaman içerisinde daha da ağırlaşarak yayılma gösterebilir. İçe dönük olarak meydana gelen bu şişlikler iltihaplı olup, bir süre sonra açılarak kötü kokulu irini dışarı akıtabilir. Haftalarca ya da aylarca sürebilen hidradenitis suppurativa, keloid adı verilen izler bırakarak iyileşir. Yaranın bulunduğu bölgede daha sonra işlev kaybına neden olabilen hidradenitis suppurativa, koltuk altında oluşur ise sonraki zamanlarda kolu yukarı kaldırıp indirme gibi işlemlerde zorlanmaya neden olabilir.

Köpek Memesi Hastalığı Evreleri

İlk evrede bir ya da birden çok izole apse oluşumları mevcuttur. Deri altında birbirine açılan tünellerin beraberinde devamlı tekrarlayan apseler mevcuttur. İkinci evrede ise, çok sayıda lezyon gözle görülür, yara izlerinde netleşmeler yaşanır. Son evrede yara ve apselerde yaygın tutulum söz konusudur.

  • Hidradenitis Suppurativa Belirtileri
  • Ağrı
  • Aşırı terleme
  • Derinin küçük çaplı çukurlaşması
  • Bezelye ya da bilye büyüklüğünde ağrılı şişlikler
  • Siyah noktalı deri lezyonu
  • Kaşıntı
  • Yanma

Ter Bezi İltihabı Belirtileri

  • Şiddetli bir şekilde aniden başlayan ağrılar
  • Hastalığın ilerlemesiyle artan ağrılar
  • İltihap oluşumu
  • Hastalığın oluştuğu yerdeki derinin sertleşmesi
  • İltihabın kıl köklerine sıçraması
  • Mercimek büyüklüğünde düğümler oluşması
  • Apse ve devamında deri renginin koyulaşması
  • Apsenin patlayarak iltihabı boşaltması

Ter Bezi İltihabı Neden Olur?

Hidradenitis suppurativanın kesin sebebi henüz bilinmemektedir. Ancak genetik etkenler, hormonlar, şişmanlık, alkol ve sigara tüketiminin hidradenitis supurativayı tetiklediği bilinmektedir. 40 yaş üstündeki bireylerde nadiren görülen hidradenitis suppurativa, ergenlik sonrasında hormonların etkisiyle daha sık görülmektedir. Hidradenitis suppurativa, koltuk altı bölgesi, meme altı bölgesi, kasıklarda, göbek deliği etrafında, anüs çevresi, genellikle pişik oluşan bacak arası kısımlar ve vajinal alanlarda yoğunlukla ortaya çıkmaktadır. Bu bölgelerin hijyenik ve kuru halde tutulması köpek memesi hastalığının ortaya çıkmaması için alınabilecek önlemlerdendir. Öte yandan, hidradenitis suppurativa hastalığına yatkın olan bireylerin sıkı ve sentetik kıyafetlerden kaçınmaları çok önemlidir. Şimdilik bilimsel bir kanıt ya da araştırma bulunmasa da, sigara ve alkol kullanmanın, bu hastalıkta oldukça büyük bir yeri olduğu ileri sürülmektedir. Bu sebeple alkol ve sigara tüketen kişiler hidradenitis suppurativa risk grubunda yer almaktadırlar.

Ter Bezi İltihabı Tedavisi

Ter bezi iltihabı tedavisi hastanın durumuna ve hastalığın ortaya çıkarttığı belirtilere göre farklılıklar göstermektedir. Erken belirlenmiş bir ter bezi iltihabı hastasında, ilaç tedavisi uygulanarak, apse oluşumu ve hastalığın ilerlemesi önlenebilir. Bu süreçte şu ilaçlar kullanılabilmektedir:

Antibiyotikler: Enfeksiyonun yayılmasını önlemek adına kullanılıyor.

Oral retinoid İlaçlar: Yağ bezi özellikleri azaltır ve bu şekilde kıl köklerinin tıkanmasını önler.

Nonsteroid anti-inflamatuar ilaçlar: Şişliğin azalmasını sağlarken bir yandan da ağrı tedavisi için kullanılır.

Kortikosteroidler ya da immünsupresif ilaçlar: Erken teşhis edilmiş hidradenitis supurativa vakalarında inflamasyonu azaltmak için kullanılır.

Tedavi Sürecinde Dikkat Edilmesi Gerekenler

İlaç tedavisi sırasında hastanın dikkat etmesi gerekli olan birkaç kural ile başarılı sonuç alınması mümkün olabilir. Hastanın hijyene dikkat etmesi, kilolarının kontrolünü sağlayarak şişman ise fazla kilolarından kurtulması, burow solüsyon ya da sodyum klorür solüsyon ile ılık kompres yapması, dar giysilerden kaçınması, sigara tüketiminden kaçınması ve lazer epilasyon ile bölgenin kıllardan arındırılması sağlanmalıdır. İlaç tedavisi için geç kalınmış vakalarda cerrahi tedavi uygulanmaktadır. Hidradenitis suppurativa tedavisinde en etkili yöntem cerrahi müdahaledir. Fakat, ameliyattan sonra bölgenin iyileşebilmesi için bir süre açık olarak tutulması gerekir ve hastalar bu süreçte biraz zorlanabilirler.